દિલ્હી, ૧૫ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬: ભારતના અગ્રણી કોલ બેડ મિથેન (CBM) ઉત્પાદકોમાંના એક એવા એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ લિમિટેડ (અગાઉ એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ એક્સપ્લોરેશન એન્ડ પ્રોડક્શન લિમિટેડ અથવા EOGEPL) ને ભારત સરકારના સ્પેશિયલ CBM (SCBM) બિડ રાઉન્ડ્સ ૨૦૨૫ અને ૨૦૨૬ દ્વારા પાંચ નવા CBM બ્લોક્સ એનાયત કરવામાં આવ્યા છે. આ બ્લોક્સ પશ્ચિમ બંગાળ, મધ્યપ્રદેશ અને તેલંગાણામાં અંદાજે ૧,૨૮૧ ચોરસ કિમીનું નવું ક્ષેત્રફળ ઉમેરે છે, જેમાં અંદાજિત ૬.૬ TCF ગેસ-ઇન-પ્લેસ સંસાધનો રહેલા છે.
SCBM-૨૦૨૫ અને SCBM-૨૦૨૬ બિડ રાઉન્ડ્સ માટેના કરારો પર ૧૫ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ના રોજ ભારત સરકારના પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રી શ્રી હરદીપ સિંહ પુરીની અધ્યક્ષતામાં યોજાયેલા એક સમારોહમાં ઔપચારિક રીતે હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. આ હસ્તાક્ષર પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલય (MoPNG) અને ડિરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ હાઇડ્રોકાર્બન્સ (DGH) દ્વારા ભારતના બિનપરંપરાગત (unconventional) હાઇડ્રોકાર્બનની ક્ષમતાઓને વિકસાવવા, રોકાણ આકર્ષવા તેમજ સ્થાનિક સંશોધન અને ઉત્પાદનને મજબૂત બનાવવાના સરકારના પ્રયાસોમાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું દર્શાવે છે.
પશ્ચિમ બંગાળના રાણીગંજ ક્ષેત્રમાં નવા એનાયત થયેલા બે બ્લોક્સ, જે સંયુક્ત રીતે આશરે ૩૩૦ ચોરસ કિમીમાં ફેલાયેલા છે, તે એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસના હાલના આશરે ૫૦૦ ચોરસ કિમીના રાણીગંજ પૂર્વ ક્ષેત્રનો વિસ્તાર વધારીને લગભગ ૮૩૦ ચોરસ કિમી સુધી લઈ જશે. નવા બ્લોક્સની કંપનીની હાલની ઉત્પાદક અસ્કયામતો સાથેની નિકટતા ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, કામગીરી અને તકનીકી ક્ષમતાઓમાં નોંધપાત્ર સમન્વય (synergies) ઊભી કરશે, જેનાથી એક સંકલિત CBM ઉત્પાદક ક્ષેત્રના વિકાસને વેગ મળશે, જે ભારતમાં સૌથી મોટું CBM ઉત્પાદક ક્ષેત્ર બનવાની અપેક્ષા છે.
મધ્યપ્રદેશમાં સ્થિત સિંગરૌલી બ્લોક સ્થાપિત CBM ક્ષેત્રમાં એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસની હાજરીને વધુ મજબૂત બનાવે છે, જે તે બેસિનમાં CBM વિકાસ સાથે સંકળાયેલી વ્યાપક ઇકોસિસ્ટમનો લાભ ઉઠાવવાની તક પૂરી પાડે છે. તેલંગાણાની ગોદાવરી ખીણના બ્લોક્સ એક નવા CBM ભૌગોલિક ક્ષેત્રમાં વિસ્તરણ દર્શાવે છે, જે એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસને નવા સંસાધન ક્ષેત્રો વિકસાવવા માટે તેની સ્થાપિત કુશળતાનો ઉપયોગ કરશે.
એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ લિમિટેડના સીઈઓ પંકજ કાલરાએ જણાવ્યું હતું કે, “આ પાંચ CBM બ્લોક્સનું એનાયત થવું એ એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસની વિકાસ યાત્રામાં એક નોંધપાત્ર સીમારૂપ છે અને તે ભારતના વિશાળ બિનપરંપરાગત હાઇડ્રોકાર્બન સંસાધનોને બહાર લાવવાની અમારી પ્રતિબદ્ધતાને વધુ મજબૂત બનાવે છે. રાણીગંજ ખાતેના અમારા દ્વારા સ્થાપિત અનુભવના આધારે, અમે આ સંસાધનોના વિકાસને ઝડપી બનાવવા માટે અમારી તકનીકી કુશળતા, ઓપરેશનલ ક્ષમતાઓ અને સ્થાપિત ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનો લાભ લેવાની નોંધપાત્ર તકો જોઈએ છીએ. અમારું ધ્યાન આ વિસ્તૃત ક્ષેત્રફળને સસ્ટેનેબલ ઉત્પાદન વૃદ્ધિમાં રૂપાંતરિત કરવા, લાંબા ગાળાનું મૂલ્ય નિર્માણ કરવા અને સ્થાનિક કુદરતી ગેસના પુરવઠાને મજબૂત બનાવીને તેમજ આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડીને ભારતની ઊર્જા સુરક્ષામાં અર્થપૂર્ણ યોગદાન આપવા પર રહેશે.”
એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ લિમિટેડના ચેરમેન અને એસ્સાર ગ્રૂપના ઓપરેટિંગ પાર્ટનર – એનર્જી, ભુવન ચંદ્ર ત્રિપાઠીએ જણાવ્યું હતું કે, “ઊર્જાની માંગમાં સતત વધારો થઈ રહ્યો છે ત્યારે ભારતની ઊર્જા વ્યવસ્થામાં કુદરતી ગેસ મહત્વની ભૂમિકા ભજવવાનું ચાલુ રાખશે. એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસના CBM પોર્ટફોલિયોનું વિસ્તરણ ભારતના સ્વદેશી ઊર્જા સંસાધનોને વિકસાવવાની અમારી પ્રતિબદ્ધતાને પુનઃ પુષ્ટિ આપે છે. એક જૂથ તરીકે, અમે સ્થાનિક હાઇડ્રોકાર્બન સંસાધનોના જવાબદાર વિકાસ દ્વારા ભારતની ઊર્જા સુરક્ષાને સમર્થન આપવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત રાખીએ છીએ, સાથે સાથે દેશને વધુ સંતુલિત અને ટકાઉ ઊર્જા મિશ્રણ તરફ આગળ વધારવામાં યોગદાન આપીએ છીએ.”
એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ લિમિટેડ દ્વારા એસ્સાર ગ્રુપ સમગ્ર ભારતમાં તેના અપસ્ટ્રીમ પોર્ટફોલિયોનો વિસ્તાર કરી રહ્યું છે.
એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસે રાણીગંજ ખાતે સંશોધન અને ઉત્પાદનમાં ₹. ૬,૦૦૦ કરોડથી વધુનું રોકાણ કર્યું છે અને હાલમાં તે દરરોજ આશરે ૯,૫૦,૦૦૦ સ્ટાન્ડર્ડ ક્યુબિક મીટર ગેસ (SCMD)નું ઉત્પાદન કરે છે, જે ભારતના CBM ઉત્પાદનનો લગભગ ૫૦% હિસ્સો ધરાવે છે. કંપનીનો વ્યાપક ઉદ્દેશ્ય તેના CBM પોર્ટફોલિયોનો ક્રમશઃ વિકાસ કરીને અને વધારાના સ્થાનિક ગેસ સંસાધનોને બહાર લાવીને ભારતના કુદરતી ગેસ ઉત્પાદનમાં ૫% યોગદાન આપવાનો છે.
CBM સંશોધન અને ઉત્પાદનમાં ૨૫ વર્ષથી વધુના અગ્રણી અનુભવ સાથે, એસ્સાર ઓઈલ એન્ડ ગેસ ભારતના વિશાળ બિનપરંપરાગત હાઇડ્રોકાર્બન સંસાધનોના વિકાસમાં મદદ કરવા માટે સુસજ્જ છે. હાલમાં ભારતના કુદરતી ગેસ વપરાશનો લગભગ અડધો ભાગ આયાત દ્વારા પૂરો કરવામાં આવે છે, જે દેશની ઊર્જા સુરક્ષાને મજબૂત કરવા અને ગેસ-આધારિત અર્થતંત્ર તરફના સંક્રમણને સમર્થન આપવા માટે સ્થાનિક ગેસ સંસાધનોના ઝડપી વિકાસને અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બનાવે છે.
